مجلس خبرگان تدوین قانون اساسی - سال ۱۳۵۸
از راست به چپ: حجت الاسلام محمدجواد حجتی کرمانی- مرحوم آیت الله سیدمحمود طالقانی- ناشناس - شهید دکتر محمدجواد باهنر - دکتر ابوالحسن بنی صدر - دکتر عباس شیبانی - شهید آیت الله دکتر سیدمحمد بهشتی
-
۲۰ مهر، سالروز برگزاری جشنهای ۲۵۰۰ ساله شاهنشاهی در سال ۱۳۵۰ در پاسارگاد است. جشنهایی پرزرق و برق که البته هیچ نتیجه ای برای تداوم حاکمیت رژیم پهلوی در برنداشت. مطلب کوتاهی در باره این جشن ها، همراه با تصاویری دیدنی از آن را می توانید اینجا بخوانید و مشاهده کنید.
بيشك روز چهاردهم مهرماه سال 1330، همواره به عنوان روزي به يادماندني در تاريخ ملت ايران باقي خواهد ماند. روزي كه زندهياد دكتر محمد مصدق به منظور دفاع از حق مسلم ملت ايران و كوتاه كردن دست دولت بريتانيا از صنعت نفت ايران، تهران را به مقصد مقر سازمان ملل متحد در نيويورك ترك كرد.
دفاع قاطعانه منطقي و مستدل دكتر مصدق در جريان حضور وي در جلسات شوراي امنيت و ديدارهاي او با رؤسای ساير کشورهای جهان، تلاش بريتانيا را ناكام گذاشت و با پيشنهاد فرانسه، شوراي امنيت سازمان ملت متحد شكايت بريتانيا از ايران را به دادگاه بينالمللي لاهه ارجاع داد.
شكايتي كه سرانجام در نتيجه اقدامات موثر و حضور دكتر مصدق در مقر دادگاه بينالمللي لاهه با راي اين مرجع حقوقي بينالمللي به نفع ايران خاتمه يافت و مبارزات ملت ايران براي ملي شدن صنعت نفت با ناكامي تلاشهاي گسترده دولت استعمارگر بريتانيا به فرجامي خوش بدل گشت.
با گراميداشت خاطره زندهياد دكتر محمد مصدق، تصاويري كه از اين سفر تاريخي برجاي مانده است را در ادامه ببينيد؛
«منتظران ظهور در طالقان» نوشتهای است تحقیقی که دوسال قبل در وبلاگ گذاشتم. فکر میکنم برای دوستان عزیزی که اين پست را مطالعه نکردهاند، بدیع و خواندني باشد. پیشنهاد میکنم برای اطلاع از انگيزه جماعتی دنیا بریده که دست از بسیاری از مواهب دنیا کشیده و با عزلت در منطقه طالقان در انتظار ظهور حضرت مهدی (عج الله) نشستهاند، این نوشتار را اینجا بخوانید.
ادامه مطلب
احمدشاه قاجار و رضاخان سردارسپه
احمد شاه قاجار هفتمين و آخرين پادشاه سلسله قاجار در سال ۱۲۷۵خورشیدی در تبريز متولد شد. وي كه قبل از رسيدن به مقام سلطنت «احمد ميرزا» خوانده ميشد، مانند پدرش محمدعلي شاه معلمان و مربيان روسي داشت. «اسمير نوف» معلم روسي او كه افسر ارتش روسيه بود در او نفوذ فراوان داشت.
ادامه مطلب
مقبره کوروش بزرگ معروف به کوروش دوم (به پارسی باستان؛ 
) نخستین پادشاه و موسس سلسله هخامنشی در عهد قاجاریه
انديشه تاسيس نخستين مدرسه نوين در قزوين ابتدا توسط ميرزا صالحخان كلانتر باغميشه تبريزي (آصفالدوله) ملقب به وزير اكرم، حاكم تجددخواه و اصلاحطلب قزوين مطرح و با پيگيريهاي وي توسط اعضاي انجمن معارف كه تشكيل اين انجمن نيز با همت خود او براي نشر صنعت و معارف صورت گرفته بود، بنيانگذاري گرديد.
نخستين مدرسه نوين در قزوين كه داراي 4 كلاس درس بود در سال 1283 خورشيدي با همت شماري از رجال و مشاهير قزويني كه از اعضاي انجمن معارف بودند، آغاز به كار كرد. محل مدرسه در محوطه شرق عاليقاپو كه پيش از آن به عنوان رختشويخانه مورد استفاده قرار می گرفت و از موسسات باقرخان سعدالسلطنه - حاکم پیشین قزوین ـ به شمار ميرفت، در نظر گرفته شد. باقرخان موافقت خود را مشروط بر اينكه از اين محل «اليالابد» به عنوان مدرسه استفاده گردد، اعلام داشت و با ايجاد يك ساختمان ساده، نخستين مدرسه پسرانه در قزوين شكل گرفت.
برای مطالعه این نوشتار لطفاْ روی ادامه مطلب کلیک کنید.
* بدنیست بدانید: در ساعتهاي اوليه بامداد سوم مهرماه سال 1324، بازار قزوين در آتشسوزي بيسابقه دستخوش حريق شد و در كمتر از چند ساعت، 600 مغازه در آتش سوخت و بازار به تلي از خاكستر تبديل شد. در جريان اين حريق که به علت نامعلومي با آتش گرفتن چند مغازه در راسته ريسمانسنج آغاز شد با گسترش دامنهي آتشسوزي، تنها كمتر از 5 ساعت بعد، بخش وسيعي از بازار بزرگ قزوين طعمه آتش شد.
در آتشسوزي بازار قزوين ميليونها ريال كالا در آتش سوخت و نابود شد. اين حادثه در زماني رويداد كه قزوين در اشغال نيروهاي متجاوز روسي قرار داشت و از همين رو بود كه در ميان مردم شايع گرديد كه سربازان روسي در واكنش به مقاومت مردم قزوين در مقابل خواستههاي غيراخلاقي آنان، به عمد بازار را به آتش كشيدهاند. دو روز پس از اين حادثه نيز كه به ورشكستگي صدها نفر از كسبه بازار قزوين انجاميد، سيفپور فاطمي - از نمايندگان مجلس شوراي ملي - طي نطقي در مجلس، آتشسوزي بازار قزوين را به حزب توده نسبت داد و از دولت خواست با آنان برخورد كند.
ادامه مطلب
۴۷ سال از روزي دهشتناك كه آسمان آوار روستاييان بويينزهرا شد، ميگذرد. ساعت یازده صبح روز یازدهم شهریور 1341، زمین لرزه بسیار شدیدی که وسعت آن 2/7 در مقیاس ریشتر اعلام گرديد، بخش وسیعی از ایران را لرزاند. مرکز اصلی این زمین لرزه مهيب که تا آن هنگام در نوع خود در یک قرن اخیر منحصر به فرد بشمار میرفت، بویینزهرا (از توابع قزوین) بود. شدت زلزله و پيآمدهاي فاجعهبارش، آنچنان بود كه بيش از بیست و پنج هزار نفر از اهالي منطقه بويينزهرا کشته و دهها هزار نفر دیگر نیز زخمی و بیخانمان شدند. در این زمین لرزه که سرزمینی به وسعت چهل هزار کیلومتر مربع را در برميگرفت، بیش از یک صد و ده روستا نیز با خاک یکسان گردید.
عکسهایی که در این پست مشاهده میکنید گویای عمق درد و مصیبت جانکاهی است که بر مردم ما در این فاجعه ملی وارد آمده است. اين تصاوير بدیع توسط «پائول شواتزر»، خبرنگار عكاس مجله معروف «لايف» گرفته شده و نخستين باري است كه پس از ۴۷ سال از وقوع اين زلزله منتشر ميگردد.
ادامه مطلب
ضيافت فرماندهان نظامي انگليس و شوروی در قزوين تحت اشغال
از راست به چپ؛ ژنرال اسليم (فرمانده نيروهاي اشغالگر انگليسي در ناحيه مركزي ايران) - ژنرال واسيلي نوويكوف (فرمانده نيروهاي اشغالگر ارتش سرخ در ايران) و ژنرال آيزل وود (دستيار ارشد عملياتي اشغالگران انگليسي)
۱۳ سپتامبر ۱۹۴۱ - ۲۲ شهريور ۱۳۲۰ خورشيدي - گراند هتل قزوين (مقر فرماندهي ژنرال نوويكوف)
پينوشت:
* سوم شهريور ۱۳۲۰، ايران به اشغال نيروهاي نظامي روس و انگليس درآمد. نيروهاي شوروي از شمال و شرق و نيروهاي انگليس از جنوب و غرب، از زمين و هوا به ايران حمله كرده و بخشهاي وسيعي از كشور را به اشغال خود درآوردند. مقاله تحقيقيام در باره چگونگي اشغال ايران و پيآمدهاي آن با عنوان؛ قزوين در اشغال متفقين، را اينجا بخوانيد.
** سوم شهريور، دومين سالروز راهاندازي ققنوس است. سال ۸۶ كه اين امكان فراهم آمد تا به جرگه وبلاگنويسان بپيوندم شايد هرگز اين تصور را در ذهن هم نداشتم كه؛ روزي وبلاگم دوساله شود و بيش از ۴۰۰ پست از دستنوشتهها، نتايج تحقيقات و مقالاتم را از اين طريق در دنياي مجازي منتشر كنم. امروز خوشحالم كه از تريبون «ققنوس» توانستم بخشي از ناگفتهها، يا كمگفتههاي تاريخ معاصر را بازگو كنم و البته در اين ميان، دوستاني تازه در جمع وبلاگ نویسان بيابم. دوستان ارزشمند و فرهيختهاي كه از آنان درسهاي بسياري آموختهام. نميدانم تا کی همچنان در اين عرصه خواهم بود، اما فكر نميكنم به اين زوديها، ميدان را خالي كنم!
ادامه مطلب
اشرف پهلوي در چهارم آبان 1298 در بيمارستان احمديه تهران همراه برادر دوقلويش محمدرضا متولد شد. مادرش تاجالملوك ـ دختر تيمور خان آيرملو از فرماندهان تيپ قزاق ـ يكي از چهار همسر رضاخان پهلوي بود. اشرف و محمدرضا دوسال بعد از تولد شمس به دنيا آمدند و اين سه نفر و عليرضا پهلوي، تني يكديگر بودند.
اخراج اشرف پهلوي از ايران توسط دولت دکتر محمد مصدق - ۱۰ مرداد ۱۳۳۱
اشرف كه چند ماه پيش از آن به علت توطئههايي كه عليه مصدق ميكرد، به خارج از كشور تبعيد شده بود، روز سوم مرداد 1332 به طور ناشناس به تهران بازگشت. اشرف مستقيماً از فرودگاه به كاخ سعدآباد رفت، تا پيغام و نقشههاي كودتا را كه از خارج آورده بود به شاه برساند. مطبوعات به شدت به بازگشت اشرف اعتراض كردند و مصدق به شاه اعلام كرد كه اشرف طي چهل و هشت ساعت، بايد ايران را ترك كند. او قبل از آمدن به ايران، در سوئيس با ژنرال شوارتسكف كه از طرف آمريكا عمليات كودتا را هدايت ميكرد، ملاقات كرده و پيامي از او براي شاه آورده بود. در پاريس هم با عوامل اطلاعاتي سفارت انگلستان و شركت سابق نفت ملاقات و آمادگي خود را براي همكاري در اجراي كودتا اعلام كرده بود. روز پنجم مرداد، اشرف پهلوي ايران را ترك كرد.
ادامه مطلب
نعمتالله نصيري که نام او بیشتر با ریاست ۱۳ ساله اش بر سازمان اطلاعات و امنيت كشور ـ ساواك ـ شناخته شده است در مرداد ۱۲۸۹ در سمنان متولد شد ،در سال ۱۳۱۱ وارد دانشكده افسري شد و در ۱۳۱۳ درجه ستوان دومي گرفت. او ۱۰ سال اوليه خدمت خود را در دانشكده افسري گذراند و در بخشي از اين مدت با محمد رضا پهلوي در دانشكده مزبور، دوست و هم دوره بود.
نعمت الله نصیری، از فرماندهان کودتای ننگین ۲۸ مرداد ۱۳۳۲
روز بيست و چهار مرداد، افسران وفادار شاه در كاخ سعدآباد جمع شدند و فرمان آغاز عمليات صادر شد. در همان روز، سرلشكر زاهدي، سرلشكر نادر باتمانقليچ را به رياست ستاد ارتش و سرهنگ نصيري را به فرماندهي عمليات كودتا منصوب كرد.
ادامه مطلب
فضل الله زاهدي عامل كودتاي ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ در كنار دخترش هما و پسرش اردشير
در تاريخ سياسي معاصر ايران، نام فضل الله زاهدي با كودتاي انگليسي ـ امريكايي 28 مرداد 1332 عجين شده است. او در سال 1271 ش. در همدان متولد شد. پس از تحصيلات متوسطه و در آستانه جنگ اول جهاني به نيروهاي قزاق پيوست و فنون نظامي را زير نظر افسران روسي فراگرفت. وي در زمره افسران تيپ همدان بود كه براي سركوب نهضت جنگل عازم شمال كشور شد و در كودتاي 1299 رضاخان، به وي پيوست. زاهدي در دوره رضاخان صاحب مشاغل مهمي شده و مأموريتهاي بسياري انجام داد.
ادامه مطلب
زندهياد علامه محمد قزويني (رديف اول - نشسته)
در زمان رضاشاه، مؤسسهاي به نام فرهنگستان۱ جهت وضع واژههاي جديد و رايج ساختن آنها ميان مردم بوجود آمد. ترديدي نيست كه به علت پيشرفتهاي سريع در عرصههاي مختلف به ويژه نفوذ و گسترش واژگان بيگانه در زبان فارسي، وجود چنين موسسهاي نه تنها لازم كه واجب نيز مينمود، اما متأسفانه شماری افراد كممايه در میان برخی صاحبان فضل در نخستين فرهنگستان ايران جاي گرفتند و قبل از هرچيز به دشمني با زبان عربي پرداختند. اینان به جای آنکه در مجموعه اقداماتی هدفمند، گام به گام به پالایش زبان فارسی از مجموعه واژهای بیگانه بپردازند و جایگزین متناسب و درخوری را برجای آنها بنشانند، تلاش کردند كه برخی واژههاي نامأنوس را جايگزين واژههاي عربي سازند. يكي از كساني كه به مخالفت با اين شيوة واژهسازي پرداخت "علامه محمد قزويني" بود.
ادامه مطلب
ورود مهندس ميرحسين موسوي، نخستوزير به قزوين
پادگان لشكر ۱۶ زرهي - سال ۱۳۶۴
از چپ به راست: مهندس ميرحسين موسوي - حجتالاسلام عليخاني و مرحوم حاج يوسف فياضي
برای مشاهده مجموعه تصاویر، روي ادامه مطلب كليك كنيد.
ادامه مطلب
مهندس ميرحسين موسوي، نخستوزير در قزوين
سال ۱۳۶۶ - به هنگام بازديد از فعاليتهاي عمراني حجتالاسلام عليخاني در قزوين
از راست به چپ؛ حجتالاسلام عليخاني، مهندس ميرحسين موسوي، سيد جعفر موسوي (استاندار وقت زنجان) و محمد عليخاني (نماينده مردم قزوين در مجلس هفتم)
عكس از : مجموعه شخصي
بعضی از دوستان عزیز گاهی سوالاتی را از طریق ارسال ایمیل یا گذاشتن کامنت خصوصی در وبلاگ از من مطرح میکنند كه تاكنون روال را براين گذاشته بودم كه به همان طريق كه سوالات را ميپرسند، پاسخ دوستان را بدهم. اما، گاهي سوالاتي مطرح ميشود كه جنبهي عمومي دارد و از حيطهي مسايل دوجانبه خارج است. به نظرم آمد از اين پس اين نوع سوالات را با اولويت قرار دادن مسايل روز و همچنين موضوعهاي تاريخي به صورت هفتگي در وبلاگ مطرح كنم و پاسخشان را در فضايي با عنوان " با مخاطبان آشنا " بدهم تا شايد مورد استفاده و بهرهبرداري دوستان عزيز و بينندگان وبلاگ قرار گيرد. اميدوارم اين اقدام تازه از حجم فراوان انتقادهايي كه از من در اين يكساله شده و میشود كه چرا دیگر به مسايل سياسي، اجتماعي و نيز برخي رخدادهاي قزوين نميپردازم، بكاهد.
گراند هتل قزوين - سال ۱۳۱۲ خورشيدي
عليرضا حميدي: در صفحه آخر اين شماره هفتهنامه تابان، مطلبي در باره گراند هتل درج شده كه فكر نميكنم درست باشد. نوشتهاند: گراند هتل در دوره قاجار و در زمان سعدالسلطنه، فرماندار وقت قزوين توسط استاد علي جولاي... بنا گرديده. از شما تعجب كردم كه در تابان هستيد و اين مطلب ناصحيح در اين نشريه منتشر ميشود.
ادامه مطلب
دیدار موسوی، نخست وزیر با روحانیون برجسته انقلاب
سال ۱۳۶۱ / قم/ منزل آیت اله منتظری
از راست به چپ؛ مهندس میرحسین موسوی (نخست وزیر سالهای دفاع مقدس) - آیت اله طاهری (امام جمعه سابق اصفهان) - مرحوم آیت اله سید روح اله خاتمی (پدر سید محمد خاتمی) - آیت اله حسینعلی منتظری - مرحوم آیت اله علی مشکینی - آیت اله ملکوتی (امام جمعه سابق تبریز) - ناشناخته
در سحرگاه بيست و دوم ژوئن سال 1941 (يكم تيرماه 1320) نيروي زميني ارتش آلمان، آتش سهمگين خود را در طول جبههاي كه از درياي بالتيك تا درياي سياه وسعت داشت، بر روي دشتهاي روسيه باز كرد. حمله آلمان به شوروي، ايران را به صورت حلقه ارتباطي بين انگلستان و روسيه درآورد. دولت ايران كه در موقعيت حساسي قرار گرفته بود، سعي كرد تا سياست بيطرفي را كه همزمان با آغاز جنگ دوم جهاني اتخاذ كرده بود، همچنان حفظ كند.
اشغالگران روسي در قزوين - سال ۱۳۲۰ خورشيدي
اشغال ايران كه با تهاجم نيروهاي انگليس و شوروي از جنوب و شمال خيلي سريع و آسان تحقق يافته بود تا پايان جنگ در سال 1324 ادامه يافت. اين تجاوز عوارض و آثار متعددي برجاي گذاشت كه بررسي و ارزيابي آنها ميتواند بسياري از حقايق تلخ تاريخ معاصر ايران را در آن سالها روشن سازد.
اهميت اين واقعهي عظيم و ناگوار، آنچنان است كه امروز پس از گذشت 67 سال از آن روزهاي تلخ و سياه، به بررسي بخشی از وقایع و رخدادهای چهار سال اشغال قزوين در طول سالهاي 1320 تا 1324 و آنچه بر مردم ما در اين مدت گذشته است، بپردازيم.
* اين مقاله تحقيقي را با استناد به اسناد بعضاً انتشار نايافته از دوران اشغال ايران در سالهاي ۱۳۲۰ تا ۱۳۲۴ براي درج در ويژهنامه نوروزي هفتهنامه تابان تهيه كردهام. برای مطالعه روی ادامه مطلب کلیک کنید.
ادامه مطلب
کابینه دوم مهندس میرحسین موسوی
سال ۱۳۶۴/ تهران/ دفتر ریاست جمهوری
*پ. ن: برای همه ی کسانی که به نسل نخست انقلاب تعلق دارند، بازگشت مهندس میرحسین موسوی به عرصه ی سیاسی کشور، آنهم پس از ۲۰ سال سکوت، نوید دهنده ی فصلی تازه است. مردی که هنوز بسیاری از مردم ما از او که در سخت ترین سالها، موفق ترین کارنامه را در مدیریت اجرایی کشور از خود به یادگار گذاشت با احترامی خاص یاد می کنند.
دروازه تهران
قزوين/سال ۱۳۰۵ خورشيدي/ عكاس: ناشناس
اين عكس كه بتازگي در اختيارم قرار گرفته است، كاملترين تصوير برجاي مانده از نماي قديمي دروازه تهران شهر قزوين است. اين دروازه با تغييراتي در نماي ظاهري آن در دهه چهل خورشيدي مرمت و بازسازي گرديده و هماكنون در مدخل ورودي قزوين در جنوب اين شهر چشمنوازي ميكند.
-
مقالهام با عنوان؛ دروازههاي بهشت ، كه تحقيقي گذرا بر تاريخچه دروازههاي قزوين است را اينجا بخوانيد.
مراسم عزاداري و روضه خواني زنانه در دوره قاجاریه
عکاس: ناشناس
-
«يادكردي از يك روز تاريخي؛ يورش تانكهاي چيفتن به قزوين» مطلب تازهام در خصوص وقايع دوازدهم ديماه سال ۱۳۵۷ قزوين را اينجا بخوانيد.
نمايندگان اولين دوره مجلس شوراي ملي در مقابل عمارت بهارستان
سال ۱۲۸۵ خورشيدي
اولین دوره مجلس شوراي اسلامي در روز ۱۵ مهر سال ۱۲۸۵خورشيدي برابر با ۱۸ شعبان سال ۱۳۲۴ قمري با قرائت خطابه مظفرالدين شاه توسط نظامالملك در اتاق برليان عمارت گلستان آغاز بكار كرد و تا به توپ بسته شدنش در دوم تير ماه سال ۱۲۸۷ خورشيدي دایر بود.
پس از مرگ مظفرالدین شاه، محمد علی شاه در مخالفت با مجلسی که قرار بود اختیارات او را محدود کند در توطئهای اعلام داشت که پدرش در هنگام تصویب نظام مشروطیت بیمار بوده است و به این وسیله مستبدانه فرمان مشروطیت را باطل اعلام کرد. بسیاری از شاه زادگان و اعیان و تنی چند از روحانیان مثل اشرف الواعظین نیز مردم را علیه مجلس تحریک میکردند.
براي مطالعه متن كامل اين نوشتار روي ادامه مطلب كليك كنيد.
ادامه مطلب
هیات زایران و علمای قزوینی در مشهدالرضا (ع)
بیشتر افراد حاضر در این عکس از خاندان «تقوی» قزوین هستند.
هرچند در ذيل عكس زمان آن سال ۱۲۹۸ خورشيدي قيد شده است، ولی بنظر میرسد عكس مربوط به اواخر دوران حاكميت رضاخان باشد.
عکس از مجموعه شخصی محمد درافشانی
نمایی از ساختمان مجلس شورای ملی / سال ۱۳۱۷ خورشیدی
براي مطالعه متن كامل اين نوشتار روي ادامه مطلب كليك كنيد.
در دهم آذر ماه سال ۱۲۹۰ خورشيدي به دنبال ردّ اولتيماتوم روسيه توسط مجلس شوراي ملي، نظاميان متجاوز روس که در رشت و تبريز مستقر بودند وارد قزوين شدند.
ادامه مطلب
عوامل شعبان جعفري (شعبون بيمخ) به دستور او سر يكي از مخالفين را ميتراشند!
سال ۱۳۳۲ / تهران
منبع سند: موسسه مطالعات و پژوهشهاي سياسي
برای شناخت بیشتر از زندگی و سوابق شعبان جعفری، از بازیگران اصلي كودتاي ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، اينجا را كليك كنيد.
تاملی بر کتاب خاطرات شعبان جعفری اثر هما سرشار (روی جمله کلیک کنید)
طهران در دوران حکومت ناصرالدين شاه قاجار
سال ۱۲۵۰ خورشیدی/ 1290 قمری
پ ن: اين عكس قديميترين تصوير موجود از تهران در موسسه مطالعات تاريخ معاصر ايران است.
بيشك روز چهاردهم مهرماه سال 1330، همواره به عنوان روزي به يادماندني در تاريخ ملت ايران باقي خواهد ماند. روزي كه زندهياد دكتر محمد مصدق به منظور دفاع از حق مسلم ملت ايران و كوتاه كردن دست دولت بريتانيا از صنعت نفت ايران، تهران را به مقصد مقر سازمان ملل متحد در نيويورك ترك كرد.
دفاع قاطعانه منطقي و مستدل دكتر مصدق در جريان حضور وي در جلسات شوراي امنيت و ديدارهاي او با رؤسای ساير کشورهای جهان، تلاش بريتانيا را ناكام گذاشت و با پيشنهاد فرانسه، شوراي امنيت سازمان ملت متحد شكايت بريتانيا از ايران را به دادگاه بينالمللي لاهه ارجاع داد.
شكايتي كه سرانجام در نتيجه اقدامات موثر و حضور دكتر مصدق در مقر دادگاه بينالمللي لاهه با راي اين مرجع حقوقي بينالمللي به نفع ايران خاتمه يافت و مبارزات ملت ايران براي ملي شدن صنعت نفت با ناكامي تلاشهاي گسترده دولت استعمارگر بريتانيا به فرجامي خوش بدل گشت.
با گراميداشت خاطره زندهياد دكتر محمد مصدق، تصاويري را كه از اين سفر تاريخي برجاي مانده است در ادامه ببينيد؛
ادامه مطلب
خيابان سپه قزوين - سال ۱۲۸۱ شمسی
سردرب دولتخانه صفوی (عالیقاپو) نيز در انتهای خيابان ديده میشود
* خيابان سپه قزوين نخستين خيابان طراحي شده ايران، در فهرست آثار ملي كشور به ثبت رسيد.
پی نوشت: استاد دکتر سید محمد دبیرسیاقی در اثر تحقیقی خود «سیر تاریخی بنای شهر قزوین و بناهای آن» در باره این خیابان نوشته است: «خیابان سپه یا خیابان دولتی که قدیمی ترین خیابان ایران نیز هست - در هنگامی که این شهر پایتخت حاکمان صفوی بود - بنا به دستور شاه طهماسب اول صفوی در شمال محله شهرستان قدیم یا حصار شاپور، همزمان با ایجاد جعفرآباد یعنی عمارات و خانه های دوطرف این خیابان و باغ سعادت آباد و عمارت دولتخانه و حرمسرا و باغهای شرقی و غربی عمارت مذکور احداث گردیده است.
ادامه مطلب
پسرك بينوا!
سال ۱۲۶۴ خورشيدي (۱۳۰۶ ه. ق) - مهمانخانه قزوين
عكس از : مجموعه عكسهاي آلبومخانه كاخ گلستان
ادامه مطلب
پناهندگی چند تن از روحانيون قزوين به كنسولگري روسيه به هنگام فتح اين شهر توسط مشروطهخواهان
افراد حاضر در عکس از راست به چپ عبارتند از ؛ حاج شيخ عيسی شهيدی (فرزند حاج ملامحمد تقی برغانی معروف به شهید ثالث) - آفسينکوف (کنسول روسيه تزاری در قزوين) - حاج ميرزا هدايتالله شهيدي معروف به حاج مجتهد (نوه شهيد ثالث) و حاج ميرزا تقي ديمجي معروف به مجدالاسلام
سال ۱۲۸۸ خورشيدي - کنسولگری روسيه در قزوين/ عكاس: ناشناس
پ ن: به دنبال گشوده شدن (فتح) قزوين در پانزدهم فروردين ماه سال ۱۲۸۸ خورشيدي توسط مشروطهخواهان گيلاني، كه با قتل حاج ميرزا مسعود شيخالاسلام (روحانی بلندپايه قزويني نزديك به دربار قاجاريه) در منزلش همراه بود ، شماري از روحانيون طراز اول قزوين از جمله؛ حاج شیخ عیسی شهیدی - حاج ميرزا هدايتالله شهيدي معروف به حاج مجتهد و حاج ميرزا تقي ديمجي معروف به مجدالاسلام - حاج ميرزا ابوتراب ثقهالاسلام ـ آقا ميرزا حسين شهيدي (نماينده دوره اول مجلس شوراي ملي) كه به طرفداري از استبداد و يا مخالفت با مشروطه شهرت داشتند از بيم انتقام مشروطهخواهان به كنسولگري روسيه تزاري در قزوين پناه بردند.
ادامه مطلب
اماناللهخان پادشاه افغانستان در كنار ملكه و تعدادي از همراهان به هنگام بازديد از قزوين در سفر به ايران در سال ۱۳۰۷ خورشيدي
نكته جالب در اين عكس؛ خانمي كه در سمت راست با روپوش سفيد و چهره پوشيده با دستمال ايستاده، همسر لسان سپهر، فرماندار وقت قزوين بوده است كه چون در آن سال هنوز «کشف حجاب» نشده بود با اين شكل و شمايل در مراسم حضور يافته است!
اماناللهخان پادشاه افغانستان در كنار تعدادي از همراهان و نيز برخي از مسوولان ايراني به هنگام بازديد از قزوين در سفر به ايران در سال ۱۳۰۷ خورشيدي
عكاس: ناشناس
عمارت كلاهفرنگي (چهل ستون) قزوين در عهد ناصرالدين شاه قاجار
سال ۱۲۶۷ هجريشمسي/ عكاس: نامشخص
پينوشت: اين عمارت كه باقيمانده از مجموعه ارك حكومتي دارالسلطنه قزوين در عهد صفويه است پس از انتقال پايتخت از قزوين به اصفهان تا اوايل سلطنت رضا شاه پهلوي به عنوان دارالحكومه (فرمانداري) مورد استفاده قرار ميگرفته است. هم اكنون اين عمارت زيبا، موزه قزوين است.
ميرزا يحييخان مشيرالدوله قزويني (فرزند ميرزا نبيخان امير ديوان قزويني) ، شوهر عزتالدوله، خواهر ناصرالدين شاه از رجال قزويني عهد قاجاريه بود كه به مسووليتهاي مهمي از حكومت فارس تا وزارت امور خارجه رسيد. او مدتي وزير عدليه هم بود. مشيرالدوله در سال ۱۲۴۷ ه.ق در قزوين به دنيا آمد و در سال 1309 ه.ق در سن ۶۲ سالگي فوت كرد. جسد وي طي مراسمي در مشهد به خاك سپرده شد.
كودك ايستاده در عكس، فرزندش معتمدالملك، باني و موسس دارالشفا در تهران است.
تيمسار سپهبد رحيمي، آخرين رييس شهرباني شاهنشاهي و فرماندار نظامي تهران پس از دستگيري توسط نيروهاي انقلاب
تهران/ ۲۲ بهمن ۱۳۵۷/ ستاد نخست وزيري دولت موقت
رحيمي هنگامي كه قصد داشت با لباس شخصي از مجازات جنايتهايش بگريزد توسط نيروهاي انقلاب در ميدان سپه دستگير شد و به ستاد نخست وزيري دولت موقت منتقل شد. فرماندار نظامي تهران كه در دوره مسووليت او صدها تن از مردم تهران به خاك و خون كشيده شدند، هنگام دستگيري در مصاحبه با خبرنگاران گفت: من بيگناه هستم، كاري نكردهام. هميشه خدمت خدا را كردهام و خدمتگزار مردم بودهام!!
ادامه مطلب
سناتور شوكتالملوك جهانباني و نماينده مجلس شوراي ملي، نيره سعيدي با چادر در سالن دادگاه انقلاب. ديگر نمايندگان زن مجلسين سنا و شورا نيز با حجاب اسلامي! در انتظار رسيدگي به اتهامات خود هستند!
خرداد ۱۳۵۸/ تهران
عمارت شهرداري قزوين
سال ۱۳۱۲ شمسي/عكاس: ناشناس
پينوشت: روسها، هنگامي كه توانستند با بهره گيري از روشهاي استعماري، امتياز احداث راه شوسه انزلي - قزوين - تهران - همدان را از حكومت قاجاريه بگيرند، اين ساختمان را به عنوان تماشاخانه (سالن تاتر و سينما) در قزوين احداث كردند تا مورد استفاده كاركنان خود كه در تاسيسات ساخت راه شوسه كار ميكردند، قرار گیرد.
بدنبال انقلاب كمونيستي در سال ۱۹۱۷ و لغو امتيازهاي استعماري، اتباع روسيه از ايران خارج شدند و در سال ۱۳۰۶ به دنبال سفر رضا شاه پهلوی به قزوین و صدور دستور وی، بلديه (شهرداري) قزوين در اين عمارت که آن هنگام مجموعهي اين عمارت و باغ پيرامونش را لالهزار ميناميدند، مستقر شد.
نخستين ماههای پس از پيروزی انقلاب. روزهايی که در قزوين گرانفروشی عملی ضدانقلابی بود!
خرداد ۱۳۵۸- قزوين / عكاس: ناشناس/ روزنامه اطلاعات
قزوین - سال ۱۳۰۹
سبزهمیدان - ابتدای خیابان شاهپور (هلال احمر) - پس از خاتمه عملیات احداث خیابان
عكاس: ناشناس - عكس از مجموعه شخصي
ميرزا رضا كرماني، عامل ترور ناصرالدين شاه قاجار در زندان قزوين
نشسته از راست: حاج محمد علي سياح محلاتي (صاحب سفرنامه معروف) و ميرزا رضا كرماني
ايستاده: نايب رضا قلي ، از ماموران نظيمه
اين عكس به يك عكاس ناشناخته شده روسي منتسب شده كه در سال ۱۲۶۹ خورشيدي در زندان قزوين گرفته شده است.
پينوشت: میرزارضا کرمانی از شاگردان سيد جمالالدين اسدآبادي بود. او پس از آنکه هفت ماه و نیم در زندان قجری به سر برد با تن مجروح به خارج از کشور رفت و در آنجا تحت مراقبت سيد جمال قرار گرفت.
ادامه مطلب
مراسم عمامهگذاري جمعي از طلاب - مدرسه علميه مولاورديخان قزوين - سال ۱۳۴۵
افراد حاضر در تصوير، كه از روحانيون برجسته و موثر در خيزش مردمي عليه رژيم پهلوي در سالهاي قبل از انقلاب در قزوين بودهاند، از چپ عبارتند از: مرحوم آيتالله شيخ حسن بروجردي خيارجي، مرحوم حجتالاسلام شيخ علي سليماني، مرحوم آيتالله اويسي، مرحوم آيتالله سيد حسن موسوي شالي، مرحوم آيتالله مهدوي و كودك خيره شده به دوربين، سرهنگ حسين سليماني
عكس: سيد مهدي حسيني
محبوسین در زندان باغشاه تهران - سال ۱۲۸۷ هجري
در میان زندانیان چهرههاي شاخصي از رهبران مشروطيت از جمله: قاضي قزويني، قاضي برجسته و آزاديخواه ديوانعالي و از رهبران جنبش مشروطيت (اولين نفر ايستاده از چپ- رديف ۱)، ملك المتكلمين و ... را ميتوان مشاهده كرد. اين عده كه در پي تصرف مجلس مشروطه توسط قواي دولتي محمد عليشاه دستگير شده بودند، هر يك دچار سرنوشت متفاوتي شدند. قاضي قزويني چند روز پس از آنكه اين تصوير از او و ساير محبوسين زندان باغشاه برداشته شد، توسط بيدادگران قجري، با زهري مهلك مسموم شد و جان خود را در راه وطن تقديم كرد. رشادت مردانه او در دفاع از مجلس به هنگام حمله محمد عليشاه به ساختمان مجلس، در تاريخ معاصر ايران به نيكي ياد شده است.
سال ۱۳۴۸ - عکس دستجمعی دانشآموزان - مدرسه ۲۵ شهريور روستاي بالاروچ - الموت
پي نوشت: امروز كه داشتم وبلاگ تادانه "يوسف عليخاني"، نويسنده پركار و صاحب قلم الموتي را مرور ميكردم، به اين عكس و چند عكس قدیمی ديگر در پست جديد وبلاگش برخوردم با عنوان؛ "چگونه الموتي شدم؟" كه حكايت معلمي است خراساني به نام "وثوق" كه در سال ۱۳۴۶ به عنوان سرباز معلم به الموت آمده و با استخدام در آموزش و پرورش همانجا مانده و ازدواج كرده است. شايد علاقهام به "يوسف" بهانهاي شد كه هم اين عكس قديمي را به عنوان پست جديد وبلاگ كار كنم و هم، اينگونه لينكي به مطلب جديد اين نويسنده بيادعا، اما صاحب سبك و قلم همشهري داده باشم.
تصويري از دورنماي امامزاده حسين (ع) قزوين - سال ۱۳۰۰خورشيدي
پي نوشت؛ ۸۶ سال پس از گرفتن اين تصوير، تاكنون اقدامي جدي براي توسعه اين امامزاده و محيط پيرامون آن، بويژه احداث زائرسرا، كتابخانه، پاركينگ و ... به عمل نيامده است. شايد اين نمونهاي از واقعيتهاي تلخي است كه بر مردم اين ديار از سوء و ضعف مفرط مديريتها در همه سالهاي گذشته رفته است.
سال۱۳۴۹ - شیخ قدرت علیخانی در جمع بازاریان قزوین
جمعي كه در جريان مبارزات قبل از انقلاب تاثير قابل توجهي در قزوين برجاي گذاشت
عکس در منزل مرحوم حجت الاسلام سید فضلاله شهاب(نفر ايستاده سمت چپ) گرفته شده است.
مجاهدین گیلانی که به فرماندهی یپرم خان ارمنی در فروردین سال ۱۲۸۸ قزوین را به تصرف خود درآوردند.
« برشی از تاریخ مشروطه »
در آغاز سال ۱۲۸۸ خورشیدی، هر چند كه گلوله هاى توپ نيروهاى دولتى كام تبريزيان را تلخ كرد، اما خبر پيروزى مجاهدين گيلانی به فرماندهى يپرم خان ارمنى كه پس از زد و خوردى خونين، شهر قزوين را تصرف كردند، مسرت بخش بود.
نبض انقلاب اكنون در تبريز و قزوين مى تپيد كه در يكى ستارخان و باقرخان با مشتى مردم گرسنه و سركوب شده پايدارى مى كرد و در ديگرى يپرم خان و سردار محيى و سپهدار تنكابنى به همراه گروهى از مردم جان بر كف نهاده پيشروى مى كرد... سرانجام اين نبرد تاريخى در ۲۴ تيرماه با تسليم لياخوف و بامداد روز بعد با پناهنده شدن محمدعلى شاه و همسر و نزديكانش به سفارت روسيه در زرگنده تهران به سود انقلابيون پايان پذيرفت.
تصویری قدیمی از شعبه مرکزی بانک ملی در قزوین
خیابان طالقانی (شاه سابق) سال ۱۳۱۷
نيروهای متجاوز روسی در قزوين - سال ۱۹۴۱
اين عكس در پاييز سال ۱۳۲۰ توسط عكاس ارتش متجاوز روسيه در خيابان پهلوي (سابق) قزوين و در جوار مغازه شيريني فروشي مرحوم علي اكبر قنادزاده برداشته شده است. تعطيلي مغازه ها ناشي از اعتصاب اعتراض آميز بازاريان قزويني نسبت به برخوردهاي ددمنشانه متجاوزان روسي با شهروندان و غارت شب هنگام مغازه ها توسط سربازان روس بوده است.
امامزاده حسین قزوین در عهد قاجاریه
عكاس: نامشخص
اين عكس از آلبوم تاريخچه عكاسي ايران كه توسط بهمن جلالي گرداوري شده اخذ شده است.
فرمان مشروطيت در دست نمايندگان تجار و كسبه كشور
۱. عليمحمد صراف اصفهاني 2. محمدتقي شاهرودي 3. محمود شركت متفقه 4. احمد زرگرباشي 5. باقر بقال 6. حسن شالچي 7. محمدباقر كاشاني 8. عبدالرحيم ارباب 10. محمداسماعيل قزويني (بزاز) 11. محمد بوشهري (معينالتجار) 12. محمدعلي شالفروش 13. محمداسماعيل مغازه 14. حسين مهدوي (امينالضرب) 17. محمدحسين داماد 18. محمدصراف تهراني 19. احمد مرتضوي 20. عبدالمطلب كردستاني 21. محسن مهدوي
ديشب ميهمان يكي از اساتيد گرانمايه و فاضل دوران دانشگاه بودم. بزرگواري و متانت طبع حضرت استاد برايم به گونه اي بود كه با محبت ايشان كه از طريق دوستان قديم شماره تلفن همراهم را تهيه كرده بودند، با وجود برخي گرفتاريهاي كاري و با بي بنزيني اين روزها، در مراسم افطاري كه ظاهراً سالياني است استاد در شب نوزدهم ماه مبارك رمضان در منزلشان در تهران برپا مي دارند، شركت جستم.
مراسم افطاري در عين سادگي به لحاظ حضور بسياري از دوستان كه چندين سالي از آنان بي خبر بودم برايم از جذابيت بسياري برخوردار بود. گپ و گفت و گوي دوجانبه و چند سويه با دوستان با جمع شدن سفره، به سرعت فراگير شد و به مباحث سياسي روز رسيد. از احتمال حمله آمريكا به ايران گرفته تا سفر آقاي احمدي نژاد به آمريكا و اظهارات توهين آميز رييس دانشگاه كلمبيا. و سرانجام نمي دانم چگونه به احمد كسروي! و سالروز تولدش، هشتم مهرماه رسيد.
برايم بسيار عجيب و البته تاسف بار بود كه شماري از ميهمانان كه عموماً دانشجويان علوم سياسي اين سالها بودند اطلاعات جامع و حتي نيم بندي هم نسبت به احمد كسروي كه در تاريخ معاصر ايران به كرات از او نام برده شده است، نداشتند. مگر مي شود جوان ۲۴-۲۰ ساله اي كه دانشجوست و در دانشگاه در مقطع كارشناسي و يا كارشناسي ارشد! تحصيل مي كند، از احمد كسروي و تاريخ پنجاه، شصت سال اخير كشورمان چيزي چنداني نداند؟!
افطاري استاد و هشتم مهر، بهانه اي شد تا چند خطي در باره سوابق و اقدامات احمد كسروي بنويسم. كسي كه در تمام پژوهش های تاريخی اش، رويکردی ضدمذهبی داشت و بارها اسلام را عامل عقب ماندگی ايرانيان معرفي كرده بود. اقدامات ضد ديني و اتهامات متعددي كه کسروی به دين مبين اسلام وارد ساخت خشم و واکنش محافل مذهبی را برانگيخت و سرانجام در اسفندماه سال 1324 به اتهام الحاد و ارتداد توسط اعضاي جمعيت فداييان اسلام ترور شد.
ادامه مطلب
